Deze collectie staat bij mij in de kast. Naast een luxe editie van de draagbare Nietzsche natuurlijk.

De hype-potentie van speelgoed is vooral afhankelijk van twee dingen: de simpelheid van het concept en het verslavende gehalte ervan. Wat een fabrikant nooit zal toegeven, maar waar ze natuurlijk wel op mikken, is het ontwikkelen van een maatschappij ontwrichtende toy, die niet alleen de ouders en leraren maar ook de kinderen zèlf gek maakt.

Toch vraag ik me af of het Japanse Bandai besefte wat voor wereld dominerende hype ze op het punt stonden te lanceren toen in 1996 de eerste Tamagotchi’s van de lopende band rolden. (In 2008 waren er in totaal 70 miljoen(!) van die crazy krengen verkocht.)

Simpel waren de eerste generatie Tama’s zeker. Trek het lipje uit het apparaat zodat de batterij geactiveerd wordt en plop: er verschijnt een onooglijk en gepixeld eitje op je scherm waar een nog knulliger blobje uitkomt. Dat is het begin van het einde.

Iedereen die wel eens een Tamagotchi verzorgd heeft weet hoe absurd schattig en karaktervol de figuurtjes zijn. Het wonderlijke is dat een fictief wezentje dat uit niet meer dan een paar pixels bestaat, zoveel emotie en verantwoordelijkheidsgevoel bij de eigenaar oproept.

Dat maakt de Tamagotchi ook interessant: het is meer dan een speeltje. Het laat zien dat ons empatisch vermogen niet alleen van toepassing is op levende wezens. Wat slim geprogrammeerde nullen en eentjes lukt het ook ons zorginstict te triggeren. Als ik een filosoof was kon ik je nu vast iets dieps vertellen waarmee dit simpele speelgoedje in een bredere maatschappelijke context geplaatst wordt. Maar dat ben ik niet. Hiervoor in de plaats: prrrøt.

Dit is mijn Hoera-Hong Kong-Hoort-Weer-Bij-China-editie uit 1997. Politieke propaganda en kinderspeelgoed: prachtige combinatie.